{"id":2609,"date":"2024-08-06T11:58:48","date_gmt":"2024-08-06T11:58:48","guid":{"rendered":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/?p=2609"},"modified":"2024-08-06T11:58:48","modified_gmt":"2024-08-06T11:58:48","slug":"tadeusz-rolke-w-obiektywie-sztuki-wystawa-fotografii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/tadeusz-rolke-w-obiektywie-sztuki-wystawa-fotografii\/","title":{"rendered":"Tadeusz Rolke \u201eW obiektywie sztuki\u201d \u2013 wystawa fotografii"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

wystawa w ramach wydarzenia SI\u0141A FOTOGRAFII 2024<\/strong><\/p>\n\n\n\n

wystawa czynna w dniach 4-27.10.2024<\/strong>
FOTO-GALERIA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

otwarcie wystawy \u2013 3 pa\u017adziernika (czwartek), g. 18.00<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n

W obiektywie sztuki<\/em><\/p>\n\n\n\n

Tadeusz Rolke niemal nie rozstaje si\u0119 z aparatem fotograficznym. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce \u015bwiat ogl\u0105da jako fotografi\u0119, przez obiektyw aparatu. Fotografowa\u0142 dla tygodnika \u201eStolica\u201d, miesi\u0119cznika \u201ePolska\u201d, dwutygodnika \u201eTy i Ja\u201d, dla niemieckich pism \u201eStern\u201d czy \u201eArt\u201d. Jednymi z najbardziej znanych s\u0105 jego cykle powsta\u0142e we wsp\u00f3\u0142pracy z projektantkami mody Barbar\u0105 Hoff i Gra\u017cyn\u0105 Hase. Liczne wystawy w muzeach, galeriach i innych miejscach sztuki pozwoli\u0142y publiczno\u015bci zapozna\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z drug\u0105 stron\u0105 dorobku Tadeusza Rolke, czyli fotografi\u0105 nazywan\u0105 przez autora \u201enikomu niepotrzebn\u0105\u201d. To bogate archiwum zdj\u0119\u0107 wykonanych nie na zlecenie, ale dla samego siebie. W jego sk\u0142ad wchodzi fotografia uliczna, artystyczna, osobista. Wra\u017cliwo\u015b\u0107 Tadeusza Rolke na otoczenie, a przede wszystkim na cz\u0142owieka, sprawia, \u017ce w prawie ka\u017cdej sytuacji dostrzega kompozycj\u0119 i odnajduje momenty warte utrwalenia na fotografii. Ta fotograficzna czu\u0142o\u015b\u0107 artysty \u0142\u0105czy si\u0119 z jego wielk\u0105 pasj\u0105 do samej sztuki, a wystawa W obiektywie sztuki chce o tej pasji opowiedzie\u0107.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Tadeusz Rolke powraca do Lublina, kt\u00f3ry przez lata odwiedza\u0142, m.in. podczas realizacji prawdopodobnie najwa\u017cniejszego dzie\u0142a w dorobku, kt\u00f3rym jest fotograficzny cykl Tu byli\u015bmy. Lublin to jednak przede wszystkim miasto, w kt\u00f3rym Tadeusz Rolke w 1950 roku rozpocz\u0105\u0142 studia na wydziale historii sztuki na KUL. Fa\u0142szywe oskar\u017cenie i wyrok wi\u0119zienia uniemo\u017cliwi\u0142y mu uko\u0144czenie studi\u00f3w. Nie powstrzyma\u0142o to jednak Rolke od z\u0142\u0105czenia swojego \u017cycia ze sztuk\u0105. To podczas studi\u00f3w na KUL zawi\u0105za\u0142y si\u0119 jego pierwsze \u201eartystyczne\u201d przyja\u017anie. Pozna\u0142 w\u00f3wczas Jerzego Ludwi\u0144skiego, W\u0142odzimierza Borowskiego, Urszul\u0119 Czartorysk\u0105, Wies\u0142awa Borowskiego, Ank\u0119 Ptaszkowsk\u0105. Pozostawa\u0142 w bliskich kontaktach z Grup\u0105 Zamek, kt\u00f3rej akcje fotografowa\u0142 na ulicach Lublina w 1961 roku. Zapytany przez Ma\u0142gorzat\u0119 Purzy\u0144sk\u0105 o przyczyn\u0119 wyboru historii sztuki jako kierunku studi\u00f3w, Tadeusz Rolke stwierdzi\u0142: \u201eBo interesowa\u0142em si\u0119 sztuk\u0105, a nie na przyk\u0142ad weterynari\u0105\u201d . Ta lakoniczna odpowied\u017a w kr\u00f3tki i dosadny spos\u00f3b obrazuje kolejne dekady aktywno\u015bci fotograficznej Tadeusza Rolke.<\/em><\/p>\n\n\n\n

W 1956 roku podj\u0105\u0142 prac\u0119 w tygodniku \u201eStolica\u201d. Na jego \u0142amach ukaza\u0142y si\u0119 liczne reporta\u017ce fotograficzne dokumentuj\u0105ce portrety artystek, artyst\u00f3w i relacje z wystaw. Odnajdziemy tam rze\u017aby Aliny Szapocznikow, z kt\u00f3r\u0105 artysta przyja\u017ani\u0142 si\u0119 od drugiej po\u0142owy lat 50., wystaw\u0119 Henry\u2019ego Moore\u2019a w Zach\u0119cie, Zbigniewa Kupczy\u0144skiego przy Krakowskim Przedmie\u015bciu w Warszawie czy materia\u0142 o studentach ASP w Warszawie. Po utracie pracy w \u201eStolicy\u201d w 1960 roku Rolke przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do miesi\u0119cznika \u201ePolska\u201d. Maria Jarema, Jonasz Stern, Jerzy Bere\u015b, J\u00f3zef Gielniak to tylko niekt\u00f3re postacie sceny sztuk wizualnych, kt\u00f3re Rolke fotografowa\u0142 dla tego pisma. Reporta\u017ce prasowe to jednak tylko fragment rzeczywisto\u015bci w obiektywie artysty. Tadeusz Rolke jako nie tyle obserwator, co uczestnik \u017cycia artystycznego by\u0142 \u015bwiadkiem wi\u0119kszo\u015bci wa\u017cnych wydarze\u0144 artystycznych i towarzyskich. W rozmowie z Adamem Mazurem stwierdzi\u0142: \u201eJa oczywi\u015bcie nie fotografowa\u0142em wernisa\u017cy dla redakcji. Ju\u017c wtedy zacz\u0105\u0142em robi\u0107 to, co robi\u0119 ca\u0142e \u017cycie, czyli fotografowa\u0107 dla siebie\u201d . Tak oto blisko kr\u0119gu Klubu Galerii Krzywego Ko\u0142a fotografowa\u0142 zar\u00f3wno dzie\u0142a prezentowane na wystawach, jak i \u015brodowisko skupiaj\u0105ce si\u0119 wok\u00f3\u0142 galerii, m.in. Henryka Sta\u017cewskiego, Edwarda Krasi\u0144skiego, Ew\u0119 \u0141unkiewicz-Rogoysk\u0105, Jerzego Tch\u00f3rzewskiego, Tadeusza Dominika, Stefana Gierowskiego, Rajmunda Ziemskiego, Urszul\u0119 Broll, Mari\u0119 Obremb\u0119 i wielu innych artyst\u00f3w. Tadeusza Rolke interesuje sztuka aktualna, kt\u00f3ra dzieje si\u0119 tu i teraz, dlatego na jego fotografiach odnajdujemy pe\u0142n\u0105 opowie\u015b\u0107: od reprodukcji prac, dokumentacji wystaw i wernisa\u017cy po towarzyskie spotkania w mieszkaniach czy klubie Manekin.<\/em>
Nieco p\u00f3\u017aniej g\u0142\u00f3wnym \u201eTreffpunktem\u201d, jak mawia artysta, sta\u0142a si\u0119 Galeria Foksal. By\u0142 blisko od jej powstania i to z kr\u0119giem tej galerii jest prawdopodobnie najcz\u0119\u015bciej kojarzony. Anka Ptaszkowska, kt\u00f3ra wraz z Wies\u0142awem Borowskim i Mariuszem Thorkiem zak\u0142ada\u0142a Galeri\u0119 Foksal w 1966 roku, tak wypowiedzia\u0142a si\u0119 o aktywno\u015bci Tadeusza Rolke i Eustachego Kossakowskiego w kr\u0119gu galerii: \u201eWszelkie efemeryczne akcje Galerii Foksal z happeningami na czele przepad\u0142yby dla historii sztuki, gdyby\u015bmy nie mieli w naszej grupie Eustachego Kossakowskiego i Tadeusza Rolke \u2013 dw\u00f3ch w pe\u0142ni zaanga\u017cowanych fotograf\u00f3w, kt\u00f3rzy towarzyszyli wszystkim wydarzeniom. Dokumentacja fotograficzna, kt\u00f3rej s\u0105 autorami, ma nie tylko bezcenn\u0105 warto\u015b\u0107 historyczn\u0105, ale r\u00f3wn\u0105 jej \u2013 warto\u015b\u0107 artystyczn\u0105. W\u00f3wczas nie zdawali\u015bmy sobie z tego sprawy, traktuj\u0105c ich dzie\u0142o utylitarnie\u201d .<\/em>
Tadeusz Rolke obecny by\u0142 jednak nie tylko w kr\u0119gach Krzywego Ko\u0142a, Foksalu czy w pracowniach warszawskich artyst\u00f3w. Znajdowa\u0142 si\u0119 tam, gdzie dzia\u0142o si\u0119 co\u015b artystycznie intryguj\u0105cego. Odwiedza\u0142 Zach\u0119t\u0119, krakowskie Krzysztofory, Pod Mon\u0105 Lis\u0105 Jerzego Ludwi\u0144skiego we Wroc\u0142awiu czy Galeri\u0119 OdNowa w Poznaniu. Jest autorem s\u0142ynnego zdj\u0119cia dokumentuj\u0105cego happening Uczulanie na kolor w ramach VIII Pokazu Synkretycznego W\u0142odzimierza Borowskiego w 1968 roku. Wraz z Eustachym Kossakowskim dokumentowali happening uliczny pt. Parasol Czteroosobowy Tadeusza Kantora w 1969 roku.<\/em><\/p>\n\n\n\n

W 1970 roku Tadeusz Rolke wyemigrowa\u0142 do Niemiec. Nie opu\u015bci\u0142y go jego artystyczny instynkt i intuicja, zamieszka\u0142 w Hamburgu, gdzie przez lata tworzy\u0142 drugi, obok Tu byli\u015bmy, najwa\u017cniejszy cykl swojego dorobku, czyli Fischmarkt. W ci\u0105gu dekady emigracji podj\u0105\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 m.in. z pismami \u201eStern\u201d, \u201eDie Zeit\u201d, \u201eSpiegel\u201d, a w p\u00f3\u017aniejszym okresie z magazynem \u201eArt\u201d. Od rz\u0105dowej agencji Inter Nationes, a potem tak\u017ce od wydzia\u0142u kultury miasta Hamburga, otrzyma\u0142 propozycj\u0119 wykonania serii portret\u00f3w artyst\u00f3w niemieckich. Te fotografie, po latach odkryte w archiwum, ogl\u0105da\u0107 mo\u017cna by\u0142o na wystawie pt. Kunszt w Warszawie w 2022 roku. Marek Grygiel, kurator wystawy, tak pisa\u0142 o kontaktach Tadeusza Rolke z artystami niemieckimi: \u201eStanowi\u0105 unikalny i wyj\u0105tkowy zbi\u00f3r nigdy dot\u0105d niezaprezentowany, z kt\u00f3rego znane s\u0105 tylko pojedyncze portrety Josepha Beuysa i Gerharda Richtera, bowiem s\u0142awa tych tw\u00f3rc\u00f3w daleko wykracza\u0142a poza lokalne \u015brodowiska. A trzeba nadmieni\u0107, \u017ce sztuka lat 70. poprzez swoj\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 zacz\u0119\u0142a wtedy nabiera\u0107 nowych znacze\u0144 i przekracza\u0107 ustalone schematy\u201d .<\/em>
Najbardziej jednak symbiotycznym przejawem wsp\u00f3\u0142pracy fotografa artysty z czasopismem wydaje si\u0119 ta z magazynem po\u015bwi\u0119conym sztuce \u201eArt\u201d. Na pocz\u0105tku lat 80., po powrocie do Polski, Tadeusz Rolke mia\u0142 przygotowa\u0107 fotograficzne portrety wybranych przez siebie tw\u00f3rc\u00f3w. W efekcie wsp\u00f3\u0142praca z magazynem trwa\u0142a przez kolejne blisko dwadzie\u015bcia lat. Powsta\u0142y liczne materia\u0142y, w kt\u00f3rych Rolke w tw\u00f3rczy spos\u00f3b aran\u017cowa\u0142 fotograficzne spotkania z artystkami i artystami. Byli w\u015br\u00f3d nich m.in. Zbigniew Libera, Pawe\u0142 Althamer, Jan Tarasin czy Monika Sosnowska.<\/em>
Pod koniec pobytu w Niemczech Tadeusz Rolke zacz\u0105\u0142 wystawia\u0107 swoje fotografie: Ojcowie i dzieci, Fischmarkt, \u015awiat to teatr to tylko pierwsze tytu\u0142y pokaz\u00f3w jego tw\u00f3rczo\u015bci. Z biegiem lat ich lista zacz\u0119\u0142a si\u0119 w szybkim tempie wyd\u0142u\u017ca\u0107 i dzi\u015b artysta jest jednym z najcz\u0119\u015bciej wystawianych w kraju i za granic\u0105 polskich tw\u00f3rc\u00f3w. Ma w dorobku wystawy indywidualne w Kunstverein w Hamburgu, Centrum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie, Fundacji Galerii Foksal, galeriach Instytut\u00f3w Polskich w Berlinie, Budapeszcie, Bratys\u0142awie, Pary\u017cu, D\u00fcsseldorfie, a ponadto w Centrum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej, \u017bydowskim Instytucie Historycznym, Galerii Le Guern, Domu Spotka\u0144 z Histori\u0105 w Warszawie oraz wielu innych galeriach i instytucjach w Polsce i na \u015bwiecie.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Trudno by\u0142oby w jednym miejscu zaprezentowa\u0107 wszystkie oblicza relacji Tadeusza Rolke ze sztuk\u0105. Wystawa W obiektywie sztuki jest zatem kontynuacj\u0105 opowie\u015bci o tw\u00f3rczo\u015bci artysty. Zreszt\u0105 nie ustaje on w realizacji nowych projekt\u00f3w fotograficznych. Wystawa obejmuje portrety trzech artystek m\u0142odego pokolenia wykonane przez Tadeusza Rolke specjalnie na t\u0119 okazj\u0119. Dzi\u015b niezwykle ch\u0119tnie zagl\u0105damy tw\u00f3rczyniom i tw\u00f3rcom do ich pracowni, przygl\u0105damy si\u0119 warsztatowi i metodom pracy. Tadeusz Rolke robi to nieprzerwanie od blisko siedemdziesi\u0119ciu lat. \u015awiat artysty kr\u0119ci si\u0119 wok\u00f3\u0142 sztuki i mo\u017cemy by\u0107 pewni, \u017ce Rolke jeszcze nas zaskoczy.<\/em><\/p>\n\n\n\n

\u2013 Olga Guzik-Podlewska, kuratorka wystawy<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Tadeusz Rolke<\/strong> \u2013 urodzi\u0142 si\u0119 w 1929 roku w Warszawie. Jeden z najwybitniejszych autor\u00f3w w historii fotografii polskiej. Studiowa\u0142 histori\u0119 sztuki na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim i Uniwersytecie Warszawskim. W latach 60. pracowa\u0142 w tygodniku \u201eStolica\u201d oraz miesi\u0119czniku \u201ePolska\u201d. W latach 1970-1980 mieszka\u0142 w Niemczech i fotografowa\u0142 dla takich czasopism, jak \u201eStern\u201d, \u201eDer Spiegel\u201d, \u201eDie Zeit\u201d. Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Tadeusza Rolke prezentowana by\u0142a na licznych wystawach w Polsce i zagranic\u0105, m.in. w Centrum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie (1997, 2009), Fundacji Galerii Foksal w Warszawie (2003), \u017bydowskim Instytucie Historycznym w Warszawie (2003, 2016), Muzeum Historii \u017byd\u00f3w Polskich Polin w Warszawie (2012), Muzeum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej w Krakowie (2013), Centralnej Akademii Dramatycznej w Pekinie (2015), Centrum Historii Miejskiej we Lwowie (2016), Instytutach Polskich w Berlinie (2006, 2019), D\u00fcsseldorfie (2005), Bratys\u0142awie (2000), Pary\u017cu (2005), Sesc Consola\u00e7\u00e3o w S\u00e3o Paulo (2015), Chi\u0144skim Narodowym Muzeum Sztuki w Pekinie (2015), Galerii Le Guern w Warszawie (2010, 2013, 2018, 2019, 2022), Domu Spotka\u0144 z Histori\u0105 w Warszawie (2008, 2019), Muzeum Literatury w Warszawie (2021), Centrum Spotkania Kultur w Lublinie (2023).<\/p>\n\n\n\n

Kuratorka projektu SI\u0141A FOTOGRAFII 2024 \u2013 Monika Stachnik-Czapla<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

wystawa w ramach wydarzenia SI\u0141A FOTOGRAFII 2024 wystawa czynna w dniach 4-27.10.2024FOTO-GALERIA otwarcie wystawy \u2013 3 pa\u017adziernika (czwartek), g. 18.00 W obiektywie sztuki Tadeusz Rolke niemal nie rozstaje si\u0119 z aparatem fotograficznym. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce \u015bwiat ogl\u0105da jako fotografi\u0119, przez obiektyw aparatu. Fotografowa\u0142 dla tygodnika \u201eStolica\u201d, miesi\u0119cznika \u201ePolska\u201d, dwutygodnika \u201eTy i Ja\u201d, dla niemieckich pism […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":2610,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30,6],"tags":[],"class_list":["post-2609","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-30","category-wystawy"],"wppr_data":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2609"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2609"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2609\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2611,"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2609\/revisions\/2611"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2610"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2609"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2609"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nck.krakow.pl\/foto-galeria\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2609"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}